مفرح ذات

پژوهشی نشان داده است که زعفران در افراد سالم نیز باعث تقویت روحیه می شود و در بیماران مبتلا به افسردگی با تعدیل هورمون های بدن که در بروز این بیماری نقش دارند می تواند علائم ناشی از این بیماری را بهبود بخشد

مفرح ذات

حکیم نیوز؛ افسردگی یکی از مهمترین اختلالات روانپزشکی است که عوارضی همچون اضطراب، تشویش و بی خوابی را به دنبال دارد. گیاهان دارویی مختلفی در طب مکمل جهت درمان افسردگی مانند زعفران، سنبل الطیب، علف چای و... توصیه شده که از بین زعفران دارای اهمیت بیشتری است.

زعفران به عنوان یکی از محصولات مهم استان خراسان شناخته می شود که از سه ترکیب مهم از جمله کروسین، پیکروکروسین و سافرانال تشکیل شده که این ترکیبات به ترتیب عامل رنگ، طعم و بوی زعفران هستند.

گفتنی است این گیاه اثراتی همچون مسکن، آرام بخش، رفع بی‌خوابی، ضد تب، ضد التهاب، ضد اسپاسم، ضد سرفه و خلط ‌آور، ضد تب، سرماخوردگی، برونشیت، ضد آسم، قاعدگی‌آور، تقویت حافظه و یادگیری، ضد تهوع، محرک گردش خون، ضد سرطان و بسیاری خواص دیگر را داراست. در کتاب الحاوی رازی به خواص زعفران اشاره شده است. 

طبق تحقیقاتی که دانشمندان انجام دادند اثر زعفران، بسیار مشابه تاثیر داروهای ضدافسردگی است و حتی عوارض جانبی زعفران کمتر است. زعفران در درمان اختلالات روانپزشکی ، کارآمد بوده و اختلالات خواب را درمان می کند؛ چرا که از علائم بیماری افسردگی اضطراب، غم، اندوه و اختلال در خواب است. 

همان گونه که گفته شد یکی از اثرات بیماری افسردگی بهم خوردن ریتم خواب بیماران است تغییر در کیفیت، کمیت و الگوی خواب به عنوان اختلال در خواب شناخته شده و بر سلامت فرد اثر می گذارد.

در طب مکمل از گلبرگ ها و کلاله های گیاه زعفران جهت رفع افسردگی استفاده می شده همچنین این گیاه جهت رفع بی خوابی و اضطراب به کار می رود. ترکیبات موجود در زعفران (کروسین و سافرانال) برای بیماران مبتلا به افسردگی مفید است؛ کروسین باعث کاهش اضطراب و سافرانال باعث تنظیم الگوی خواب می شود.

درمانگر حرفه ای

افسردگی به‌طور معمول، با ترکیبی از روان‌درمانی و داروهای مختلف معالجه می‌شود. "فلوکستین" و "پاروکستین" و ... از جمله داروهای ضد افسردگی‌ هستند که سطح "سروتونین" را در مغز افزایش می‌دهند و باعث بهبود خلق و خوی افراد می‌شوند. زعفران نیز می تواند همچون داروها اثر ضدافسردگی را با افزایش سطح مواد شیمیائی خاصی در مغز شامل سروتونین (نوعی انتقال دهنده عصبی، مسئول تنظیم حالات روحی، اشتها و خواب و به باور عموم ، مسئول ایجاد حال خوب)، نوراپی نفرین و دوپامین اعمال کند. نوراپی نفرین هورمون استرس و سروتونین هورمون سرخوشی و لذت است، دوپامین نیز در مغز مسئول انتقال پیام نشاط و سرخوشی است. کاهش یا افزایش این هورمون ها نقش کلیدی در بروز افسردگی دارند.

به گفته پژوهشگران که زعفران در افراد سالم نیز باعث تقویت روحیه می شود و در بیماران مبتلا به افسردگی با تعدیل هورمون های بدن که در بروز این بیماری نقش دارند می تواند علائم ناشی از این بیماری را بهبود بخشد. در حالی‌که یافته‌های به دست آمده تاکنون امیدبخش است اما مطالعات بیشتری جهت ارزیابی تأثیر ”زعفران“ و ایمن بودن آن از نظر کمتر بودن اثرات جانبی به ‌عنوان جانشین داروهای ضدافسردگی مورد نیاز است.

دختر خواب و دختر پیچ

از دیرباز زعفران دخترپیچ معمولا به همان حالت رشته ای که در ابتدا چیده و از گلبرگ جدا می شود داخل بسته بندی قرار می گرفت و تغییر خاصی روی آن انجام نمی شد. در نتیجه انواع دیگر زعفران (زعفران سرگل، ریشه زعفران و…) به صورت یک جا در این نوع زعفران قرار دارد و به همین دلیل، به آن مادر زعفران ها می گویند.

 زعفران دسته، یکی از انواع زعفران و نیز از اصلی‌ترین نوع آن است، این نوع زعفران، نوع اورجینال زعفران است و کمترین دخالت عوامل انسانی در آن وجود دارد و در واقع رشته کامل زعفران است. این نوع زعفران تمامی خواص زعفران را یکجا دارد، عطر و بوی فوق العاده این نوع زعفران زبانزد است.

زعفران دسته کامل، متشکل از سه قسمت است:

  1. قسمت سفیدرنگ که پایینی ترین قسمت آن است و به «ریشه زعفران» معروف است.
  2. قسمت زرد که مابین قسمت سفید و قرمز قرار دارد .
  3. قسمت قرمز که همان زعفران سرگل است و اکثر مردم آن را بعنوان زعفران می شناسند.

این نوع زعفران به دو چینش تک سویه و دو سویه به بازار عرضه می شود در چینش تک سویه کلاله و خامه روی هم قرار می گیرند اما در چینش دو سویه کلاله ها در وسط و خامه ها در دو طرف هستند.

زعفران (دختر پیچ) به عنوان محصول اصل و صادراتی در مقابل محصولات تقلبی زعفران همچون دختر خواب و پودر زعفران و غیره که به عنوان محصولات مضر سلامت و اغلب در مراکز معتبر عرضه می شوند، است.

در زعفران نگین که تنها از قسمت کلاله و قرمز رنگ زعفران تهیه می شود امکان تقلب بسیار بالاست و دلالان قسمت های زرد و سفید زعفران ریشه را همرنگ سرگل رنگ می کنند تا وزن آن بیشتر از مقدار واقعی شود. اگر از عوارض این رنگ های شیمیایی و آسیبی که می تواند به سلامتی افراد وارد کند را نادیده بگیریم، باید بگوییم که این زعفران های تقلبی عطر و رنگ و خواص مطلوبی نخواهند داشت اما در زعفران دخترپیچ چون تمامی قسمت های زعفران با هم دیده می شود در نتیجه این افراد سودجو شانسی برای تقلب و دستکاری ندارند و شما می توانید از کیفیت زعفران دسته ای که می خرید اطمینان حاصل کنید.

 زعفران دسته تمامی خواص زعفران را دارد؛ اما قیمت آن در مقایسه با زعفران نگین کمتر است. علت این اختلاف نسبی نیز خلوص پایینتر زعفران رشته کامل نسبت به زعفران نگین است که چون دارای قسمت های سفید و زرد رنگ است رنگ‌دهی آن کمتر از زعفران سرگل است.

گفتنی است: به دلیل این که در گذشته این کار به وسیله دختربچه ها انجام می شده، «دختر پیچ» نامیده می شود.

زعفران دخترپیچ، زعفران اصل و محصولی صادراتی است، دختر خواب با مشخصات رنگی زعفران ماده کاملاً شیمیایی و خطرناک است.

زعفران دسته ای یا دخترپیچ زعفرانی است که کل قسمت کلاله و خامه با همدیگر با نخ پیچیده یا بسته بندی می شود، علیرغم اینکه زعفران دخترپیچ به علت اضافه شدن قسمت تحتانی خامه به قسمت رنگ زا کلاله از نظر وزنی نسبت به سایر زعفران ها از جمله نگین و پوشال در مجموع رنگ کمتری را به همراه خواهد داشت اما زعفران دخترپیچ به دلیل وجود تقلب کمتر، از سایر زعفران ها بهتر است.

زعفران به عنوان یک داروی گیاهی و ماده رنگ زا برای تزئین فرآورده های غذایی، دارای مصارف بالا و متنوعی است.

در کنار زعفران دختر پیچ، زعفرانی به نام دختر خواب وجود دارد که نوع شیمیایی و خطرناک زعفران است که مشخصات وظاهر آن بسیار شبیه به دخترپیچ بوده و فروش آن به جای رنگ زعفران و یا به صورت پورد، یک تقلب بزرگ است که سلامتی را تهدید می‌کند، برخی از فروشندگان به جای زعفران اصلی و یا رنگ زعفران، پودر یا زعفران دختر خواب را به شما می فروشند؛ بنابراین در خرید این محصول باید مراقب باشید.